Dự án Luật Doanh nghiệp (sửa đổi) được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại phiên họp thứ 38 vào sáng 16/10.
Đại diện cơ quan soạn thảo luật, Bộ trưởng KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh tính cần thiết của việc đưa hộ kinh doanh vào luật để quản lý.
Theo ông, các hộ kinh doanh hiện không rõ ràng về địa vị pháp lý và trách nhiệm dân sự. Quyền kinh doanh bị giới hạn trong phạm vi cấp quận, huyện, không được mở chi nhánh, văn phòng đại diện...
Bộ trưởng KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng. Ảnh: Quochoi.vn.
“Điều này cản trở hộ kinh doanh tận dụng và phát huy tối đa cơ hội kinh doanh, không phát huy hết được lợi ích của nguồn lực đầu tư dưới hình thức hộ kinh doanh”, ông Dũng phân tích.
Dù vậy, đa số ý kiến trong Ủy ban Thường vụ Quốc hội còn băn khoăn, chưa đồng tình với đề xuất này.
Chia sẻ “chưa yên tâm”, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga đề nghị cân nhắc và cần đánh giá tác động về việc đưa hộ kinh doanh vào trong luật. Nhóm này bị chi phối bởi nhiều luật hiện hành khác nên không nhất thiết phải đưa vào. Đặc biệt, phải đảm bảo tính thống nhất, tránh càng làm càng gây mâu thuẫn.
Cùng quan điểm, Tổng thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho rằng việc quản lý kinh doanh đang được thông qua luật về thuế, môi trường… “Người dân đang kinh doanh như vậy, tại sao lại đưa vào luật này?”, ông Phúc đặt vấn đề.
Theo ông, các hộ kinh doanh “ngại” thành doanh nghiệp vì khi đó họ phải có bộ máy, có người làm kế toán, rồi thường xuyên bị thanh tra, kiểm tra. Trong khi đó, hộ kinh doanh chủ yếu rất ít người, mô hình vừa phải, rất gọn nhẹ, chủ yếu khai thác lợi thế gia đình, chỉ vài chục m2 cũng kinh doanh được.
“Đưa vào luật, người ta không thích vào. Không hiểu luật ra đời thì sự tồn tại, phát triển thế nào nên cần đánh giá kỹ, đừng vội, không sau này quyết người ta lại ầm ầm lên”, ông Phúc khuyến cáo.
Trưởng ban Công tác đại biểu Trần Văn Túy cho rằng phải hết sức cân nhắc. Đưa 5 triệu hộ kinh doanh vào luật sẽ gây “tâm lý hoang mang, rất nguy hiểm”.
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị có đánh giá tác động kỹ các điều khoản sửa đổi, bổ sung trước khi đưa vào luật. Ảnh: Quochoi.vn.
Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính Ngân sách Nguyễn Đức Hải nhấn mạnh nếu muốn tạo điều kiện thuận lợi cho hộ kinh doanh phát triển thì có thể đưa ra cơ chế thoáng để họ hoạt động. Còn mục tiêu quản lý thì không nhất thiết phải đưa vào luật mới quản được.
“Ngay cả một bát phở cũng đã có chịu thuế, phí trong đó rồi. Còn nếu họ lợi dụng trốn thuế, không làm đúng thì quy định ở luật khác. Thực tế, một tiệm phở, quán bún, hay một tiệm gửi xe rất đơn giản nhưng lại nuôi sống nhiều người, còn hơn cả doanh nghiệp”, ông Hải nói.
Theo ông, việc này cần phải có quá trình, không nóng vội.
Đề cập con số 5 triệu hộ kinh doanh hiện nay, Phó chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu khẳng định người dân có quyền lựa chọn, không được “ép” họ chuyển từ hộ kinh doanh thành doanh nghiệp.
“Mục tiêu của ban soạn thảo có thể là đưa vào để điều chỉnh một số nội dung, tạo điều kiện thuận lợi thúc đẩy kinh doanh. Nhưng liệu đưa vào có giải quyết được vấn đề không, hay lại gây khó khăn, cản trở?”, ông Lưu băn khoăn.
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cũng cho rằng việc đưa hộ kinh doanh vào luật này là một vấn đề lớn, nhưng lại chưa có đánh giá tác động đầy đủ. Bà nhấn mạnh “cái gì rõ và chín thì bổ sung, sửa bất cập để phát triển doanh nghiệp, tạo môi trường đầu tư kinh doanh, tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế phát triển, không nên đưa vào khi chưa đánh giá tác động”.
Hoài Vũ
