Cần bổ sung hướng dẫn xử lý hình sự các vi phạm pháp luật BHXH, BHYT

12/10/2020 00:00

Chính sách mới

Bộ luật Hình sự năm 2015 đã bổ sung thêm 4 tội danh liên quan đến lĩnh vực bảo hiểm, lần đầu tiên pháp luật Việt Nam có quy định xử lý hình sự các hành vi vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp, tạo cơ sở pháp lý để “mạnh tay” xử lý.

Đã hơn 1 năm Bộ luật Hình sự năm 2015 có hiệu lực, trong đó bổ sung các tội danh liên quan tới những hành vi vi phạm về BHXH, BHYT nhưng đến nay vẫn chưa vụ án nào được khởi tố, dù cơ quan BHXH đã gửi hơn 40 hồ sơ có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự sang cơ quan điều tra. Bảo hiểm Xã hội Việt Nam (BHXH) vừa phối hợp với Toà án nhân dân (TAND) tối cao tổ chức Hội thảo “Trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm trong lĩnh vực bảo hiểm theo quy định của Bộ luật Hình sự và những vấn đề cần hướng dẫn thi hành”.

Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, BHXH Việt Nam Nguyễn Hoà Bình, cho biết: Trước năm 2016, việc xử phạt các hành vi vi phạm về BHXH, BHYT còn hạn chế, chưa đủ sức răn đe. các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BH thất nghiệp vẫn diễn biến phức tạp, các hình thức trục lợi quỹ BHXH của các cá nhân, đơn vị ngày càng tinh vi, khó phát hiện… Tình trạng chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT xảy ra ở hầu hết các địa phương.

Ông Nguyễn Văn Tùng, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học, thuộc TAND tối cao, cho biết: Bộ luật Hình sự có hiệu lực thi hành đã hơn 1 năm, cơ quan BHXH đã gửi gần 40 hồ sơ của các doanh nghiệp, đơn vị vi phạm nghiêm trọng liên quan tới BHXH, BHYT sang cơ quan điều tra. Tuy nhiên, đến nay chưa có vụ án nào được khởi tố.

Để giải quyết bất cập này và tăng tính hiệu quả thực thi pháp luật cũng như tăng sức răn đe, ngăn chặn những hành vi vi phạm, ông Nguyễn Hòa Bình đề nghị Hội đồng thẩm phán TAND tối cao cần sớm ban hành Nghị quyết hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự về các tội phạm liên quan đến bảo hiểm, như: Dấu hiệu phạm tội trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BH thất nghiệp; hồ sơ, tài liệu cần thiết phục vụ công tác điều tra tội phạm trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BH thất nghiệp; quy trình chuyển giao hồ sơ vụ việc có dấu hiệu tội phạm sang cơ quan công an…

Chủ doanh nghiệp trốn đóng, nợ đọng, chây ỳ không đóng BHXH sẽ tạo rất nhiều thiệt thòi cho người lao động. Ảnh minh họa

Bên cạnh đó, nhiều chuyên gia cũng cho rằng cần phải hướng dẫn để thống nhất cách hiểu đối với một số khái niệm, tình tiết là yếu tố định tội, định khung hình phạt trong các điều luật như: Gian lận BHXH, BH thất nghiệp, BHYT; trốn đóng bảo hiểm; các khái niệm “trốn đóng”, hành vi “Gian dối” và “Thủ đoạn khác” quy định trong luật cần được giải thích rõ để thống nhất cách hiểu và áp dụng trong thi hành luật.

Đối với tội gian lận BHYT cũng cần phải làm rõ chiếm đoạt tiền BHYT đối với những loại chế độ nào, các chi phí khác mà thực tế người bệnh không sử dụng là chi phí gì. Đồng thời, xác định rõ phạm vi xử lý tội trốn đóng BHXH tại Điều 216 của Bộ luật Hình sự chỉ là BHXH bắt buộc, không điều chỉnh BHXH tự nguyện…

Nhằm giảm bớt những hành vi vi phạm pháp luật BHXH, BHYT, BHXH Việt Nam cho biết, cơ quan này vẫn đang tích cực thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành đóng BHXH, BHTN, BHYT. Qua đó đã phát hiện nhiều vi phạm; thu hồi được nhiều khoản nợ đọng, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, người lao động.

BHXH Việt Nam cho rằng, thanh tra chuyên ngành đóng BHXH, BHYT là bước quan trọng để có thể tiến tới xử lý hình sự các đơn vị, cá nhân vi phạm Luật BHXH, Luật BHYT. Do đó, sẽ cần có giải pháp hữu hiệu hơn trong việc thực hiện chức năng thanh tra, kiểm tra của ngành BHXH như: hoàn thiện quy định về công tác thanh tra, nâng cao chất lượng kết luận thanh tra và xử lý sau thanh tra…

Theo Vụ Thanh tra - Kiểm tra (BHXH Việt Nam), tính đến ngày 15/12/2018, đã tiến hành thanh tra, kiểm tra tại 22.364 đơn vị. Trong đó, thanh tra chuyên ngành 8.007 đơn vị; kiểm tra tại 9.240 đơn vị; thanh tra, kiểm tra liên ngành tại 5.117 đơn vị.

Qua đó, đã phát hiện 44.460 lao động thuộc đối tượng phải tham gia BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp nhưng chưa tham gia hoặc đóng thiếu thời gian với số tiền phải truy đóng (bao gồm cả lãi) là hơn 125,3 tỷ đồng; 47.393 lao động tham gia thiếu mức quy định với số tiền phải truy đóng (bao gồm cả lãi) là hơn 53,3 tỷ đồng.

Tổng số tiền các đơn vị được thanh tra nợ (bao gồm cả lãi) là hơn 3.542 tỷ đồng; số tiền nợ đóng các đơn vị đã nộp trong và sau thời gian thanh tra là hơn 1.907 tỷ đồng (tỷ lệ thu hồi nợ đạt 53,83%).

TAGS:

BHXH

Bài liên quan

TP. Hồ Chí Minh: Áp dụng mức lương tối thiểu mới, điều chỉnh đóng bảo hiểm từ 01/1/2026

Hơn 3,5 triệu người sẽ được nhận chi trả gộp lương hưu, trợ cấp BHXH tháng 2 và 3/2026 trước Tết nguyên đán

TP. Hồ Chí Minh: Ra quân “60 ngày tăng tốc - Hoàn thành chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH, BHYT năm 2025”

Tin bài khác

Quy định an toàn khai thác khoáng sản: Bổ sung trách nhiệm quản đốc, trưởng ca

08/01/2026 15:30

Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư số 67/2025/TT-BCT sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 43/2025/TT-BCT về kỹ thuật an toàn trong khai thác khoáng sản.

Chuyển quản lý an toàn thực phẩm nông sản sang kiểm soát theo chuỗi, siết mạnh thanh tra đột xuất

08/01/2026 10:27

Công tác quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm nông lâm thủy sản đang chuyển mạnh từ mô hình kiểm soát hành chính sang quản lý theo chuỗi giá trị, tăng phòng ngừa rủi ro và kiểm soát chủ động. Cùng với đó, thanh tra đột xuất được đẩy mạnh, nhiều vụ việc vi phạm nghiêm trọng đã bị phát hiện, xử lý, góp phần bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, nâng cao uy tín nông sản Việt Nam và tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp bền vững.

Bỏ xác nhận thế chấp trên “sổ đỏ”, chuyển sang quản lý bằng cơ sở dữ liệu đất đai

07/01/2026 15:33

Thực hiện Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội, từ ngày 1/1/2026, cơ quan đăng ký đất đai sẽ không còn xác nhận việc thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất trên Giấy chứng nhận, mà chuyển sang cập nhật, quản lý thông tin thế chấp bằng dữ liệu điện tử trong cơ sở dữ liệu đất đai.

Siết chặt đấu giá đất ở: Chính phủ nâng mức đặt cọc tối đa lên 50% giá khởi điểm

07/01/2026 11:10

Chính phủ vừa ban hành nghị quyết quy định loạt giải pháp mạnh nhằm xử lý những bất cập trong hoạt động đấu giá đất ở cho cá nhân. Trong đó, đáng chú ý là việc nâng mạnh mức tiền đặt trước khi tham gia đấu giá, đồng thời bổ sung chế tài cấm tham gia đấu giá đối với các trường hợp vi phạm nghĩa vụ tài chính.

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Tài chính nghiên cứu xây dựng Luật Kinh doanh cá thể

06/01/2026 15:57

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Tài chính tập trung nghiên cứu, hoàn thiện khung pháp lý đối với kinh doanh cá thể, trong đó đề xuất nghiên cứu xây dựng Luật Kinh doanh cá thể, nhằm tạo nền tảng pháp lý đầy đủ hơn cho khu vực kinh tế này, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Xử phạt thuế, hóa đơn từ 16/1/2026: Doanh nghiệp không còn “vùng an toàn”

05/01/2026 08:57

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 310/2025/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 125/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế và hóa đơn.

Chính sách mới từ tháng 1/2026: Tăng lương tối thiểu, mở rộng an sinh

29/12/2025 10:47

Các chính sách mới có hiệu lực từ tháng 1/2026 cho thấy nỗ lực cải cách đồng bộ của Nhà nước trong nâng cao thu nhập cho người lao động, thu hút nhân lực chất lượng cao và củng cố hệ thống an sinh xã hội.

Cuối năm, doanh nghiệp thủy sản đón “tin vui” về ưu đãi thuế

26/12/2025 10:58

Việc các hoạt động chế biến thủy sản chính thức được công nhận thuộc diện hưởng ưu đãi miễn thuế thu nhập doanh nghiệp theo Nghị định số 320/2025/NĐ-CP không chỉ tháo gỡ vướng mắc kéo dài nhiều năm, mà còn tạo thêm động lực quan trọng giúp ngành thủy sản nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

Bộ Công an đề xuất bỏ Sổ kiểm định xe, đẩy mạnh số hóa thủ tục đăng ký – đăng kiểm

24/12/2025 11:12

Bộ Công an vừa ban hành dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung các quy định về đăng ký, kiểm định phương tiện, trong đó đề xuất bỏ cấp Sổ kiểm định xe cơ giới, xe máy chuyên dùng; thay thế giấy tờ bản giấy bằng dữ liệu điện tử, tích hợp trên các nền tảng số nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý phương tiện.

Thành lập Sở giao dịch hàng hóa: Doanh nghiệp phải có vốn điều lệ từ 1.500 tỷ đồng

22/12/2025 10:30

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 330/2025 quy định về việc thành lập và hoạt động của Sở giao dịch hàng hóa trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, trong đó yêu cầu doanh nghiệp có vốn điều lệ tối thiểu 1.500 tỷ đồng và giới hạn tỷ lệ sở hữu nước ngoài không quá 49%.

Từ năm 2026: Cho thuê nhà, chỉ vượt 500 triệu đồng/năm mới phải nộp thuế thu nhập cá nhân

22/12/2025 09:59

Từ ngày 1/1/2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân cho thuê nhà và bất động sản sẽ có thay đổi đáng chú ý khi lần đầu tiên xác định rõ ngưỡng doanh thu 500 triệu đồng/năm.

Hà Nội đề xuất thí điểm đăng ký thế chấp đất đai trực tuyến toàn trình từ năm 2026

21/12/2025 21:18

Hà Nội đang đề xuất thí điểm cung cấp dịch vụ đăng ký thế chấp đất đai theo hình thức trực tuyến toàn trình từ ngày 1/1/2026, với kỳ vọng tạo bước đột phá trong cải cách thủ tục hành chính, giảm mạnh chi phí tuân thủ và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực quản lý đất đai.

Thông tư 119 mở khung pháp lý mới cho hoạt động kinh doanh của tổ chức khoa học và công nghệ

19/12/2025 10:45

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư 119/2025/TT-BTC, quy định cụ thể việc đăng ký kinh doanh đối với tổ chức khoa học và công nghệ có hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch bãi bỏ loạt văn bản quy phạm pháp luật lạc hậu

17/12/2025 15:53

Thông tư số 18/2025/TT-BVHTTDL vừa được ban hành nhằm bãi bỏ và loại bỏ một phần nhiều văn bản quy phạm pháp luật không còn phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành và thực tiễn quản lý, góp phần hoàn thiện khung pháp lý trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 30-1-2026.

Hà Nội mở rộng diện mua, thuê nhà ở xã hội không qua bốc thăm

15/12/2025 10:24

HĐND TP Hà Nội vừa thông qua Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số chính sách về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, trong đó đáng chú ý là việc mở rộng các trường hợp được mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không phải bốc thăm, không áp dụng điều kiện về nhà ở, đối tượng và thu nhập theo quy định hiện hành.

Xem thêm

Đọc nhiều